Bảo hiểm sức khỏe quốc dân (Q&A)（国民健康保険の資格・保険税・給付に関するQ&A）

Hỏi & Đáp về tư cách tham gia, thuế bảo hiểm và chế độ chi trả của Bảo hiểm sức khỏe quốc dân

Dưới đây là các câu hỏi – câu trả lời liên quan đến tư cách tham gia Bảo hiểm sức khỏe quốc dân, thuế Bảo hiểm sức khỏe quốc dân, và các chế độ chi trả của Bảo hiểm sức khỏe quốc dân.

Vui lòng mang theo「Giấy chứng nhận mất tư cách (rút khỏi) bảo hiểm sức khỏe và hưu trí資格喪失（脱退）証明書」được cấp khi nghỉ việc. Trong trường hợp không có các giấy tờ như Giấy chứng nhận mất tư cách (rút khỏi) hoặc Giấy chứng nhận nghỉ việc離職票, v.v… hoặc nếu các giấy tờ này đã được nộp cho cơ quan khác, vui lòng liên hệ Ban Hưu trí bảo hiểm sức khỏe quốc dân để được hướng dẫn.

Đối với số tiền thuế Bảo hiểm sức khỏe quốc dân, vui lòng tham khảo「Cách tính thuế Bảo hiểm sức khỏe quốc dân国民健康保険税の計算方法」. Ngoài ra, Ban Hưu trí bảo hiểm sức khỏe quốc dân có thể hỗ trợ thực hiện tính toán thử, vì vậy vui lòng chuẩn bị các giấy tờ nêu rõ thu nhập của năm trước của chủ hộ gia đình và toàn bộ những người sẽ tham gia Bảo hiểm sức khỏe quốc dân (như bản sao tờ khai quyết toán thuế, phiếu khấu trừ thuế thu nhập, v.v…) và liên hệ với Ban Hưu trí bảo hiểm sức khỏe quốc dân.

Do Nhật Bản áp dụng chế độ bảo hiểm y tế toàn dân, theo đó tất cả mọi người đều phải tham gia một loại bảo hiểm y tế nào đó, nên cần làm thủ tục để không có thời gian nào không tham gia bảo hiểm y tế (đảm bảo không có thời gian “trống” không có bảo hiểm). Vì vậy, ngay cả trong trường hợp việc làm thủ tục tham gia bảo hiểm bị chậm trễ, thì vẫn sẽ được đăng ký tham gia truy ngược lại kể từ ngày bảo hiểm y tế trước đó hết hiệu lực. Không thể không tham gia bảo hiểm chỉ vì lý do không đi bệnh viện, do đó vui lòng chắc chắn tham gia bảo hiểm y tế với tư cách là người phụ thuộc của gia đình, hoặc làm thủ tục tham gia Bảo hiểm sức khỏe quốc dân. Càng chậm làm thủ tục tham gia Bảo hiểm sức khỏe quốc dân thì thuế bảo hiểm sẽ càng bị truy thu ngược lại cho cả thời gian trước đó, dẫn đến số tiền thuế bảo hiểm phải nộp một lần sẽ trở nên cao.

Khi tham gia một loại bảo hiểm y tế khác do đi làm, v.v…, cần phải làm thủ tục rút khỏi Bảo hiểm sức khỏe quốc dân, bao gồm cả người phụ thuộc.

Trong trường hợp đã hoàn tất thủ tục rút khỏi Bảo hiểm sức khỏe quốc dân nhưng vẫn nhận được thông báo nộp thuế, thì có thể đó là thông báo thuế bảo hiểm của người trong gia đình. Ngay cả khi bản thân chủ hộ đã tham gia bảo hiểm của công ty, nếu trong gia đình vẫn còn dù chỉ một người đang tham gia Bảo hiểm sức khỏe quốc dân, thì thông báo nộp thuế vẫn sẽ được gửi cho chủ hộ. Ngoài ra, ngay cả khi đã rút khỏi Bảo hiểm sức khỏe quốc dân tại thời điểm quyết định tính thuế, nhưng trong năm tài chính đó có thời gian đã từng tham gia, thì thuế bảo hiểm vẫn sẽ được tính cho khoảng thời gian đã tham gia đó.

Ngoài thủ tục chuyển đi (chuyển hộ khẩu cư trú), còn cần phải làm thủ tục rút khỏi Bảo hiểm sức khỏe quốc dân.

Tuy nhiên, do thuế bảo hiểm được tính cho từng tháng, dựa trên loại bảo hiểm mà người đó đang tham gia tại thời điểm cuối tháng, nên thuế Bảo hiểm sức khỏe quốc dân vẫn phải được nộp đến hết tháng trước tháng chuyển đi.

Xin lưu ý rằng tại quầy tiếp nhận kéo dài giờ làm việc vào thứ Năm và quầy tiếp nhận vào Chủ nhật của Ban Thị dân, không thể thực hiện thủ tục rút khỏi Bảo hiểm sức khỏe quốc dân do việc chuyển đi.

Người có thu nhập hằng năm dưới 1,300,000 yên (đối với người từ 60 tuổi trở lên hoặc người khuyết tật là dưới 1,800,000 yên) và chủ yếu sinh sống dựa vào thu nhập của người đang tham gia bảo hiểm tại nơi làm việc, thì có thể trở thành người phụ thuộc. Do tiêu chuẩn khác nhau tùy theo từng loại bảo hiểm y tế, vui lòng liên hệ nơi làm việc để biết thêm chi tiết.。

Có thể được cấp lại Giấy xác nhận tư cách,v.v… nếu nộp đơn đăng ký. Vui lòng mang theo thẻ My Number, giấy phép lái xe hoặc các giấy tờ xác minh nhân thân có ảnh khuôn mặt, cùng các giấy tờ cần thiết khác, và làm thủ tục tại Ban Hưu trí bảo hiểm sức khỏe quốc dân hoặc các chi nhánh / văn phòng hành chính đại diện. Ngoài ra, cũng có thể nộp đơn điện tử thông qua trang chủ thành phố. Trên giấy xác nhận tư cách, v.v... được cấp lại sẽ có ghi 「Cấp lại再交付」.

Trong trường hợp đã thực hiện thủ tục cấp lại, việc giấy xác nhận tư cách, v.v... đã được cấp trước đó không còn hiệu lực sẽ được thông báo chính thức trên bảng thông báo tại Trụ sở chính Cơ quan hành chính thành phố Higashihiroshima. Nếu sau đó tìm thấy giấy xác nhận tư cách, v.v… đã cấp trước khi cấp lại, vui lòng nhanh chóng nộp lại giấy đó cho Ban Hưu trí bảo hiểm sức khỏe quốc dân hoặc các chi nhánh / văn phòng đại diện. (Trong trường hợp bị trộm, vui lòng trình báo với cảnh sát.)

Thuế bảo hiểm bao gồm phần cơ bản, phần đóng góp hỗ trợ người cao tuổi giai đoạn sau và phần đóng góp bảo hiểm chăm sóc điều dưỡng (chỉ áp dụng cho người từ 40 tuổi đến dưới 65 tuổi). Mỗi phần được tính theo công thức:

「phần theo thu nhập所得割額」＋「phần theo đầu người被保険者均等割額」＋「phần theo hộ gia đình世帯別平等割額」

• Phần theo thu nhập: được tính dựa trên tổng thu nhập của năm trước
• Phần theo đầu người được bảo hiểm: số người × mức tiền cố định
• Phần bình đẳng theo hộ gia đình: mức tiền cố định cho mỗi hộ gia đình

Để biết thêm chi tiết, vui lòng tham khảo「Cách tính thuế Bảo hiểm sức khỏe quốc dân国民健康保険税の計算方法」

Thuế bảo hiểm được thu cho 12 tháng (tính từ tháng 4 đến tháng 3 năm sau) và được chia thành 8 kỳ để nộp, do đó số lần đến hạn nộp không trùng với số tháng tham gia bảo hiểm. Vì vậy, ngay cả sau khi đã tham gia bảo hiểm y tế khác và hoàn tất thủ tục rút khỏi Bảo hiểm sức khỏe quốc dân, vẫn có trường hợp cần phải nộp thuế bảo hiểm. Trong trường hợp tham gia giữa năm tài chính, số kỳ phải nộp có thể ít hơn 8 kỳ hoặc phải nộp gộp một lần, nhưng cách tính vẫn giống như trường hợp tham gia đủ 1 năm.

Thuế bảo hiểm được tính dựa trên thu nhập của người tham gia trong khoảng thời gian từ tháng 1 đến tháng 12 của năm trước. Trong trường hợp tình trạng hộ gia đình không thay đổi, thu nhập cũng không thay đổi nhiều nhưng số tiền thuế lại tăng mạnh, thì có thể do các nguyên nhân như: chưa khai báo thu nhập, thu nhập vượt quá mức thu nhập dùng để xét giảm nên không còn được giảm thuế bảo hiểm, đã trên 40 tuổi nên bị cộng thêm phần đóng góp bảo hiểm chăm sóc, v.v...

 Thuế bảo hiểm có chế độ giảm nhẹ. Các hộ gia đình có thu nhập của năm trước thấp hơn hoặc bằng mức thu nhập dùng để xét giảm sẽ được giảm thuế bảo hiểm. Tuy nhiên, nếu không khai báo thu nhập thì chế độ giảm này sẽ không được áp dụng.
Nếu tại thời điểm ngày 1 tháng 1 hằng năm đã đủ 18 tuổi trở lên, thì kể cả người không có thu nhập cũng bắt buộc phải khai báo thu nhập. Vì vậy, vui lòng thực hiện khai báo thu nhập tại Ban Hưu trí bảo hiểm sức khỏe quốc dân hoặc các chi nhánh / văn phòng hành chính đại diện.

Có trường hợp bưu phẩm đã bị trả lại về Cơ quan hành chính Thành phố, vì vậy vui lòng liên hệ trước để kiểm tra. Trường hợp bưu phẩm chưa bị trả lại về Cơ quan hành chính Thành phố, chúng tôi sẽ hướng dẫn làm thủ tục cấp lại.

※ Trường hợp thời hạn hiệu lực của giấy xác nhận tư cách là đến ngày hôm sau của thời hạn lưu trú

Vui lòng thực hiện thủ tục gia hạn thời hạn hiệu lực tại quầy tiếp nhận. Khi đến, hãy mang theo các giấy tờ dưới đây và đến Ban Hưu trí bảo hiểm sức khỏe quốc dân hoặc chi nhánh / văn phòng hành chính đại diện gần nhất:

1. Giấy xác nhận tư cách tham gia Bảo hiểm sức khỏe quốc dân
2. Thẻ cư trú (đã được gia hạn thời hạn lưu trú)
3. Hộ chiếu (trong trường hợp tư cách lưu trú là「Hoạt động đặc định特定活動」)

Thông báo quyết định nộp thuế và giấy nộp tiền thuế Bảo hiểm sức khỏe quốc dân (cho thời gian từ tháng 4 năm nay đến tháng 3 năm sau) sẽ được gửi hằng năm vào khoảng giữa tháng 7 đến chủ hộ gia đình.

Ngay cả khi thẻ cứng My Number hoặc chứng thư điện tử đã hết hạn, thì trong thời gian gia hạn tạm thời là 3 tháng vẫn có thể sử dụng thẻ bảo hiểm My Number. Tuy nhiên, trong mọi trường hợp, sau khi quá 3 tháng thì thẻ bảo hiểm My Number sẽ không còn sử dụng được. Trước khi thẻ bảo hiểm My Number không còn sử dụng được, vui lòng thực hiện thủ tục gia hạn thẻ My Number (bản thân thẻ hoặc chứng thư điện tử). Đối với những người chưa hoàn tất thủ tục gia hạn, trước khi hết 3 tháng kể từ ngày đến hạn, giấy xác nhận tư cách sẽ được gửi đến.

Sau khi đã quá 3 tháng kể từ ngày đến hạn, việc đăng ký sử dụng thẻ bảo hiểm My Number sẽ bị hủy. Nếu vẫn muốn tiếp tục sử dụng thẻ bảo hiểm My Number, sau khi hoàn tất thủ tục gia hạn thẻ My Number (bản thân thẻ hoặc chứng thư điện tử), cần thực hiện lại thủ tục đăng ký sử dụng thẻ bảo hiểm My Number.

Trong trường hợp có lý do bất khả kháng khiến không mang theo giấy tờ xác nhận tư cách bảo hiểm khi đi khám chữa bệnh, có thể nộp đơn tại quầy tiếp nhận để được hoàn trả chi phí điều trị.

Nội dung chi tiết, vui lòng tham khảo thêm đường dẫn bên dưới.

「Các chế độ chi trả có thể nhận được từ Bảo hiểm sức khỏe quốc dân国保で受けられる給付」 (bản tiếng Nhật)

Đối với tiền ăn khi nhập viện, mức người bệnh tự chi trả (tính theo mỗi bữa ăn) như sau:

• Đối tượng thông thường (ngoài các trường hợp bên dưới): 510 yên
   
• Người thuộc hộ gia đình không phải nộp thuế cư trú – Thu nhập thấp mức  (từ 70 tuổi trở lên)
  Nhập viện đến 90 ngày: 240 yên
  Nhập viện quá 90 ngày trong vòng 12 tháng gần nhất (cần nộp đơn trước): 190 yên
   
• Người thuộc hộ gia đình không phải nộp thuế cư trú – Thu nhập thấp mức 1 (từ 70 tuổi trở lên): 110 yên

Đối với người thuộc hộ gia đình không phải nộp thuế cư trú và người có thu nhập thấp mức 1 hoặc 2, để được giảm tiền ăn khi nhập viện, trong một số trường hợp cần xuất trình Giấy chứng nhận áp dụng mức trần và giảm mức chi trả tiêu chuẩn (限度額適用・標準負担額減額認定証) tại cơ sở y tế.

※Lưu ý: tại các cơ sở y tế có thể sử dụng thẻ My Number làm thẻ bảo hiểm, về nguyên tắc không cần giấy chứng nhận này.

Nếu nộp đơn và được chấp thuận, phần chi phí vượt quá mức trần sẽ được hoàn trả dưới dạng trợ cấp chi phí y tế cao.
Để biết thêm chi tiết, vui lòng tham khảo đường dẫn sau:

Khi chi phí y tế trở nên cao医療費が高額になったとき(bản tiếng Nhật)

Tỷ lệ tự chi trả chi phí y tế:

• Từ 0 tuổi đến trước khi vào tiểu học: 20%
• Từ sau khi vào tiểu học đến dưới 70 tuổi: 30%
• Từ 70 tuổi trở lên: 20% (đối với người có thu nhập tương đương người đang đi làm: 30%)

Chỉ trong trường hợp bác sĩ xác nhận là cần thiết, thì thông qua việc nộp đơn, bạn có thể nhận được khoản chi trả cho phần chi phí sau khi trừ đi tỷ lệ tự chi trả.
Để biết thêm chi tiết, vui lòng xem đường dẫn sau:

Các chế độ chi trả có thể nhận được từ Bảo hiểm sức khỏe quốc dân国保で受けられる給付 (bản tiếng Nhật)

Ban Hưu trí bảo hiểm sức khỏe quốc dân (Kokuho-nenkin-ka, 国保年金課) : 082-420-0933
Địa điểm: Tầng 1, Toà chính